5 đức hạnh ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe của bạn

Theo Đông y, mỗi tạng phủ lớn đều đại diện cho một đức hạnh cụ thể, vậy nên đức hạnh có thể ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe của bạn. 

Câu chuyện bắt đầu từ một vị giáo sư tâm lý học trung niên, người đã ôm giữ lòng oán hận sâu sắc đối với mẹ mình suốt nhiều thập kỷ. Ông tin rằng những cảm xúc của mình là hoàn toàn chính đáng nên cứ để mặc chúng tồn tại. Thế nhưng theo thời gian, ông nhận ra sự oán hận ấy đã ăn sâu vào con người mình, đến mức thao túng và ảnh hưởng tiêu cực đến mọi khía cạnh trong cuộc sống.

Về mặt tâm lý, ông rơi vào trạng thái lo âu mãn tính, trầm cảm và mất ngủ triền miên. Về mặt thể chất, ông bị đau dạ dày dữ dội và viêm loét nghiêm trọng. Tình trạng tồi tệ đến mức ông không thể ăn uống như người bình thường, phải duy trì sự sống chủ yếu bằng cháo qua ngày. Cơ thể ông ngày càng gầy gò, suy kiệt và lộ rõ vẻ đau ốm.

Khi đó, bác sĩ đã kê cho ông một “toa thuốc” đặc biệt: Hãy thầm niệm chữ “tha thứ” mỗi khi lòng oán hận trỗi dậy.

Chỉ ba ngày sau, vị giáo sư chia sẻ rằng ông cảm thấy khối oán hận tắc nghẽn bên trong đang dần tan biến, kéo theo đó là một sự giải tỏa cảm xúc rõ rệt.

Danh y nổi tiếng Tôn Tư Mạc thời Đường, người còn được tôn vinh là “Dược Vương”, từng đúc kết một phương pháp chữa bệnh bắt rễ sâu xa từ đức hạnh. Ông tin rằng nếu thiếu đi đức hạnh thì ngay cả những linh đan diệu dược cũng bất lực; ngược lại sống đức độ có thể mang lại khả năng tự chữa lành một cách tự nhiên.

Trung y không xem bản ngã con người tách rời với tình trạng sức khỏe của họ. Qua lăng kính Trung y, thói quen sinh hoạt, trạng thái cảm xúc và đạo đức là những yếu tố liên tục nhào nặn nên sức khỏe tổng thể.

Điều thú vị hơn cả là trong học thuyết Trung y, mỗi tạng phủ lớn đều đại diện cho một đức hạnh cụ thể.

1. Tạng Can (Gan)

Trong Trung y, tạng can gắn liền với đức Nhân (仁), nghĩa là lòng từ ái, nhân hậu và biết nghĩ cho người khác.

Sách cổ “Bạch Hổ Thông Nghĩa” có chép: “Người có lòng nhân thì biết yêu thương và trân quý sinh mệnh”.

Gan đại diện cho sức sống, cho nguồn sinh lực khởi tạo của vạn vật. Theo thuyết Ngũ hành, “gan tương ứng với hành Mộc, biểu hiện bằng sắc xanh với các cành và lá”.

Trong Trung y, chức năng cốt lõi của gan là chủ sơ tiết, tức đảm bảo sự vận hành thông suốt của nguồn năng lượng sống (Khí) đi khắp cơ thể. Việc thực hành lòng nhân ái trong cuộc sống hàng ngày sẽ hòa hợp một cách tự nhiên với chức năng này của gan, giúp khí huyết điều hòa, tâm trí thư thái.

Khi can khí bị uất kết, con người ta sẽ rất dễ rơi vào trạng thái bồn chồn lo âu, hay gắt gỏng tức giận, đồng thời kéo theo hàng loạt hệ lụy về đường tiêu hóa.

Kể từ khi vị giáo sư học được cách đối đãi với mẹ bằng sự tử tế và lòng vị tha, can khí của ông đã được khai mở và lưu thông trở lại. Lần đầu tiên sau nhiều năm, ông đã có thể thực lòng đối diện với người mẹ già của mình. Thay vì né tránh, ông bắt đầu tự tay chăm sóc bà; mối quan hệ mẫu tử từng đóng băng nay đã ấm áp trở lại. Sự chuyển hóa kỳ diệu ấy không dừng lại ở đó: sức khỏe của ông tiến triển rõ rệt, những cơn đau dạ dày biến mất và cảm giác thèm ăn đã quay trở lại.

2. Tạng Tâm (Tim)

Đức hạnh của tâm là Lễ (禮) – nền tảng của hành vi chuẩn mực, sự tôn trọng và các mối quan hệ xã hội hài hòa. Trong Trung y, tim không chỉ làm nhiệm vụ thúc đẩy tuần hoàn máu; tạng tâm còn là nơi trú ngụ của “Thần”, bao hàm cả tâm trí, tinh thần và ý thức của con người. Nuôi dưỡng đức Lễ sẽ hỗ trợ đắc lực cho chức năng của tạng tâm, giúp tâm cảnh luôn sáng suốt từ bên trong.

3. Tạng Tỳ (Lá lách)

Tỳ gắn liền với đức Tín (信), tức là sự chân thành, chính trực và giữ chữ tín.

Theo thuyết Ngũ hành, tỳ được đại diện bởi hành Thổ.

Cổ thư có đoạn viết: “Đất nâng đỡ và nuôi dưỡng vạn vật, thể hiện nguyên lý chở che và nuôi nấng sự sống một cách vô tư, không thiên vị. Đó chính là biểu hiện cao nhất của chữ Tín”.

Trong Trung y, hệ thống tỳ vị chịu trách nhiệm vận hóa thủy cốc (tiêu hóa và hấp thu dinh dưỡng), đồng thời chủ về cơ bắp và tư duy. Do đó, một người giữ chữ Tín sẽ có sức mạnh và độ tin cậy cao hơn trong cả suy nghĩ lẫn hành động.

4. Tạng Phế (Phổi)

Phổi đại diện cho đức Nghĩa (義), chính là khả năng buông bỏ.

Sách viết: “Nghĩa là đưa ra những phán đoán quyết đoán, dứt khoát”.

Phế liên kết với hành Kim, tựa như một thanh bảo kiếm chủ về lòng dũng cảm và sự phân định sáng suốt. Xét dưới góc độ một hệ thống cơ quan, phổi điều hòa cách cơ thể tiếp nhận và buông bỏ vạn vật, từ nhịp thở, hệ miễn dịch cho đến cả cảm xúc.

5. Tạng Thận

Thận gắn liền với đức Trí (智).

Sách chép: “Trí là biết lúc nào nên tiến, lúc nào nên lùi mà không hề do dự, nghi ngại”.

Thận tương ứng với hành Thủy, giống như dòng nước luôn cuộn chảy về phía trước mà không hề hỗn loạn hay mất phương hướng. Thận chủ tàng tinh, là gốc rễ của kinh mạch và là nền tảng của sinh mệnh. Một người biết tu dưỡng trí tuệ sẽ bảo tồn được nguồn tinh khí dự trữ dồi dào hơn, từ đó đạt được sự trường thọ.

Song song với đó, những cảm xúc tiêu cực hay những thói xấu sẽ tạo ra những vùng căng thẳng cục bộ về mặt thể chất, làm tắc nghẽn dòng chảy của khí. Nếu sự tắc nghẽn này diễn ra âm ỉ trong các hệ thống tạng phủ, nó sẽ dần bào mòn và làm suy yếu chúng.

Chẳng hạn lòng nhân ái nuôi dưỡng tạng can, trong khi các cảm xúc đối nghịch như giận dữ và oán hận lại tàn phá nghiêm trọng tạng này. Cảm xúc dồn nén khiến can khí uất kết, kích hoạt các hormone căng thẳng tăng cao và làm suy giảm chức năng gan. Đó là lý do vì sao lòng oán hận tích tụ qua nhiều năm của vị giáo sư lại biểu hiện ra thành một chuỗi bệnh lý phức tạp như vậy.

Việc tu dưỡng lòng nhân ái giúp phần tính cách mềm mỏng, thiện lương thực sự bên trong bạn lên ngôi, từ đó giải tỏa sự uất kết ở gan, khơi thông dòng chảy thông suốt cho cả tâm hồn lẫn thể chất.

Theo The Epoch Times